Siêu lợi nhuận từ việc bán xăng rởm

Tiếp tục chia sẻ với PV, đại diện công ty SaigonPetro cho hay: “Gian lận pha trộn xăng dầu để hưởng lãi từ xưa tới nay đã diễn ra rồi. Năm 2005, dầu hỏa được trợ giá, rẻ hơn dầu diesel cả ngàn đông/lít nên người ta trộn cả dầu hỏa vào xăng, dầu, nhưng giờ chênh lệch ít nên pha dầu hỏa không lãi nhiều”.

Việc pha xăng A83 và xăng A92, hoặc xăng A92 vào xăng A95 nhằm tăng khối lượng nhưng lại làm giảm trị số ốc- tan cũng đã diễn ra mấy năm nay. Năm 2007-2008, gian lận này cũng gây ồn ào dư luận. Bộ Công Thương khi đó đã kiến nghị dừng sản xuất xăng A83 để tránh gian lận nhưng Bộ Khoa học & Công nghệ lại không đồng ý.

Vị chuyên gia kinh doanh xăng dầu của SaigonPetro phân tích, pha xăng A83 vào xăng A92 chỉ lệch 500 đồng/lít, nếu pha chế ở mức độ nhất định thì chỉ hưởng lệch 100-200 đồng/lít nên hiện nay, chưa chắc, đây đã là chiêu gian lận phổ biến.

Ông cho rằng: “Lợi nhuận nhất là pha methanol vào xăng. Dung môi này chỉ có giá 10.000 đồng/lít, bằng một nửa giá xăng. Hoặc có thể pha acetone vào xăng nhưng loại chất tẩy rửa này vẫn có giá đắt hơn methanol. Trong khi đó, dung môi methanol được bày bán phổ biến ở các cửa hàng sơn, bất cứ người dân nào cũng có thể mua dễ dàng mà không ai kiểm soát được người ta mua methanol vì mục đích gì. Việc pha trộn vào xăng quá dễ dàng và khi bán tới người dân, không ai có thể nhận biết cảm quan được”.

Theo ông, uớc tính, một cây xăng bán lẻ ở quận Tân Phú, ngoại ô TP.HCM bán khoảng 2.000-3.000 lít xăng mỗi ngày. Chỉ cần ruột A83 bán giá xăng A92, mỗi lít cây xăng có thể lợi thêm 500 đồng, tức dôi thêm 10-15 triệu đồng/ngày. Tính trung bình mỗi tháng, số tiền lên tới 300-400 triệu đồng. Cũng theo phép tính này, pha methanol chênh lệch tới 10.000 đồng/lít, còn mang lại siêu lợi nhuận hơn nữa.

Hiện, hầu hết các doanh nghiệp đầu mối đều một mực khẳng định về chất lượng xăng của mình đạt chuẩn, nếu có gian dối là chỉ nằm ở các cửa hàng bán lẻ tư nhân.

Tuy nhiên, theo Cục Quản lý thị trường, hồi năm 2006, chính doanh nghiệp đầu mối lớn là Tổng công ty xăng dầu Quân đội đã nhập xăng pha acetone, gây bức xúc dư luận. Đây là thời điểm giá xăng thành phẩm tăng rất cao, nhưng Bộ Khoa học công nghệ lúc đó lại chưa ban hành tiêu chuẩn khống chế các hàm lượng acetone trong xăng.

Truy cứu trách nhiệm như mò kim đáy bể

Kể cả khi phát hiện ra cây xăng không đạt chuẩn, việc truy cứu trách nhiệm vẫn như mò kim đáy bể. Ông Vương Đình Dung, Tổng Giám đốc Công ty Xăng dầu Quân đội đã phủ nhận trách nhiệm của mình trong vụ việc đại lý của mình tại Km9, Hồ Tùng Mậu, Cầu Giấy, Hà Nội bán xăng pha methanol.

Sau vi phạm của đại lý, ông Vương Đình Dung phân trần rằng, quy trình nhập hàng và phân phối hàng của công ty rất chặt chẽ. Khâu kiểm định chất lượng xăng được thực hiện rất nhiều lần trong toàn bộ quá trình kể từ khi ký hợp đồng nhập khẩu cho đến khi phân phối tới cây bán lẻ. Ngay khi ký hợp đồng nhập khẩu xăng, bên bán và bên mua đều chỉ định một tổ chức giám định độc lập về chất lượng hàng hóa để làm trọng tài khi có tranh chấp về chấp lượng. Đến khi chuẩn bị bốc hàng từ cảng lên tàu, bên bán còn phải giám định chất lượng mặt hàng xăng dầu và khi bên mua là Tổng công ty Xăng dầu Quân đội đồng ý chấp nhận kết quả giám định thì mới bốc hàng lên tàu và cho tàu khởi hành.

“Chưa kể, khi hàng đến cảng, chúng tôi phải khai báo với Hải quan và Trung tâm tiêu chuẩn đo lường chất lượng 1 kiểm tra lô hàng đạt chất lượng mới cho bơm hàng lên thau hàng. Khi nào có tờ thông báo của trung tâm tiêu đạt tiêu chuẩn mới được mở niêm phong cấp hàng cho các đại lý”, ông Dung nói.

Quy trình giao nhận hàng từ kho của tổng công ty tới đại lý bán lẻ cũng tương tự, như trước khi bơm xăng xuống xe là hai bên đã phải kiểm tra xe có tạp chất không. Khi bơm xăng xong mới tiến hành lấy mẫu, mỗi bên giữ một mẫu và ký nhận để đối chiếu.

Ông Dung khẳng định: “Chúng tôi không chỉ cấp hàng cho một đại lý mà cấp cho nhiều đại lý ở các tỉnh thành và các hệ thống. Tàu chở hàng  (5.000 tấn xăng) đi từ Hà Tĩnh trở ra phía Bắc tới Quảng Ninh, Móng Cái, Hà Giang và được chứa tại kho 19/9. Do đó, nếu chúng tôi tiến hành pha chế thì công ty tổng kho 19/9 chắc chắn sẽ biết”.

Lý giải về vụ vi phạm cây xăng đại lý của tổng công ty, vị Tổng giám đốc này đã đặt vấn đề nghi ngờ các khâu thuộc trách nhiệm đại lý bán lẻ như giám sát người vận tải, lái xe, khâu kiểm tra kho bồn liệu có dư hàng của doanh nghiệp khác ngoài tổng công ty, có rò rỉ, có nước... Đặc biệt, ông Dung còn cho rằng, liệu đại lý bán lẻ có kiểm tra được nhân viên không? Nếu nhân viên tiêu cực có thể lấy hàng này ra bán rồi đổ hàng khác vào để hưởng chênh lệch giá. Nếu không kiểm soát được, xảy ra lỗi là đại lý chưa làm tròn bổn phận về quá trình bảo quản và kinh doanh xăng dầu.

Trong khi đó, ông Võ Văn Quyền, Phó Cục trưởng Cục Quản lý thị trường, cho hay, xử phạt ra sao ở trường hợp này phải chờ tổng kiểm tra mới rõ. Nếu các đại lý khác của Xăng dầu Quân đội không có vấn đề vi phạm tương tự thì có thể hiểu, trách nhiệm thuộc về riêng cây xăng Mai Dịch. Còn nếu các đại lý còn lại có vấn đề tương tự thì trách nhiệm là từ phía doanh nghiệp đầu mối. Cây xăng đã đổi chủ nhưng chủ cũ sẽ vẫn bị truy cứu trách nhiệm cho dù đã ngừng bán xăng tại đây.