Ngày 01 tháng 11 năm 2014 Cập nhật hồi 15:09 GMT
Đăng ký nhận tin khuyến mãi:
Phiên bản di động

Cơ giới hóa trong nông nghiệp (Bài 1)

Thứ tư, 12/09/2012, 12:15 GMT+7

(Dunghangviet.vn) - Trong hơn 25 năm đổi mới, thắng lợi rõ rệt nhất của nông nghiệp Việt Nam là tạo ra và duy trì một quá trình sản xuất tăng trưởng với tốc độ nhanh, ổn định trong một thời gian dài.

Bài 1: Thiếu vai trò phụ trợ của ngành công nghiệp

Nếu tính từ năm 1986 đến 2003, nông nghiệp Việt Nam tăng trưởng trung bình với tốc độ 5,5% cao hơn nhiều so với các nước khác trong khu vực mà cụ thể như Thái Lan chỉ 1,9%, Malaysia 3,2% và Indonesia là 2,3%. Chính sự tăng trưởng ổn định này đã góp phần vào thành công cho quá trình xóa đói giảm nghèo ở Việt Nam. Không dừng lại, từ năm 2007 trở lại đây, khi VN trở thành thành viên của Tổ chức Thương mại thế giới, xuất khẩu nông - lâm - thủy sản đã trở thành một thế mạnh, chỉ tính riêng năm 2011 kim ngạch xuất khẩu nhóm hàng này đạt xấp xỉ 25 tỷ USD. Một số mặt hàng như lúa gạo, hồ tiêu và hạt điều nhân đã chiếm giữ vị trí xuất khẩu hàng đầu. Tuy có được kết quả đáng tự hào như thế, nhưng điều đáng buồn là trong sự đi lên ấy ngành nông nghiệp nhận được sự hà hơi tiếp sức rất ít từ công nghiệp. GS-TS Bùi Chí Bửu - Viện trưởng Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp miền Nam cho biết: "Sau đại hội 7, xác định nông nghiệp là mặt trận hàng đầu, chúng ta đã làm hoàn thành nhiệm vụ đó. Như vậy, chúng ta có thể kết luận rằng, một là nông nghiệp đã thực sự biểu hiện được lợi thế so sánh của VN trong khu vực và trên thế giới, hai là nông nghiệp đã hoàn thành nhiệm vụ làm vai trò chỗ dựa nền tảng cho công nghiệp và dịch vụ. Nhưng có một điều ngược lại đó là hiện nay bà con nông dân vẫn phải nhập máy móc mua từ bên ngoài, điều này có nghĩa là công nghiệp vẫn chưa trở thành đầu tàu kéo nông nghiệp đi như theo quy luật chung của các nền kinh tế lành mạnh".

cơ giới hóa nông nghiệpTỷ lệ cơ giới hóa nông nghiệp ở Việt Nam vẫn còn thấp và chưa đồng bộ. Ảnh: Đức Long/Đất Việt

Theo TS Lê Văn Bảnh - Viện trưởng Viện lúa ĐBSCL, thành tựu nổi bật về kinh tế Việt Nam sau những năm đổi mới là phát triển nông nghiệp, đặc biệt là sản xuất lương thực, đã đáp ứng được nhu cầu tiêu dùng trong nước, đảm bảo dự trữ quốc gia và có dư để xuất khẩu. Còn lại từ đây cho đến năm 2020, nước ta phấn đấu cơ bản trở thành nước công nghiệp, trong chặng đường vươn tới mục tiêu đó thì nội dung cơ bản là phải làm sao giải quyết được vấn đề công nghiệp hóa - hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn. Để làm được điều này, yêu cầu trước tiên là công nghiệp phải ủng hộ và hỗ trợ nhiều hơn cho lĩnh vực cơ khí nông nghiệp. Bởi lẽ thời gian qua, sự quan tâm đầu tư sản xuất máy cho nông nghiệp với các lĩnh vực khác vẫn còn chênh nhau rất nhiều. TS Lê Văn Bảnh trăn trở: "Công nghiệp cũng phải ủng hộ và hỗ trợ thêm cho cơ khí nông nghiệp để phát triển, để cho giá thành hạ. Hiện nay, máy mình mua mình nhập thì bây giờ mình phải nội địa hóa được thì tốt, mang lại hiệu quả hơn. Tại sao mình có thể nội địa hóa ô tô và ưu đãi cho nó mà trong khi đó máy gặt đập liên hợp mà mình không có máy móc nào của VN để nội địa hóa mà toàn là máy nhập hết. Máy nhập mua thì tốn kém và chi phí cao".

Thật vậy, trên thế giới chưa có nước nào cơ giới hóa nông nghiệp thành công chỉ bằng việc đi nhập máy móc. Một giàn bừa, một máy gieo hay đập lúa đều phải theo yêu cầu của mỗi địa phương. Bởi đơn giản điều kiện khí hậu đất đai mỗi nơi mỗi khác, việc sản xuất hoàn toàn phụ thuộc vào máy ngoại nhập thực sự là điều không hay. Việt Nam có 8 vùng nông nghiệp gồm: Đồng bằng sông Hồng, Đông Bắc bộ, Tây Bắc bộ, Bắc Trung bộ, Duyên hải Nam Trung bộ, Tây Nguyên, Đông Nam bộ và ĐBSCL. Mỗi vùng đều có đặc trưng cây trồng rất đa dạng. ĐBSCL chủ yếu là lúa; Tây Nguyên là cà phê, rau, hoa, trà; miền Đông Nam bộ là cao su, mía, bắp, điều… Tương ứng với sự đa dạng đó, mức độ cơ giới hóa giữa các loại cây trồng vì thế cũng rất khác nhau. TS Phan Hiếu Hiền - Giảng viên trường Đại học Nông lâm TP Hồ Chí Minh nói: "Với cây lúa nước thì cơ bản đã cơ giới hóa được nhiều khâu. Tuy nhiên với cây trồng cạn thì trái ngược lại gần như là chưa có gì, ngoài khâu làm đất, ngoài máy cày, máy kéo làm đất rồi thôi. Cũng có nhiều đề tài khoa học về cơ giới hóa cây này cây nọ, cũng có nghiên cứu sản xuất thử, nhưng tới nay áp dụng cho bền vững và đại trà thì vẫn chưa khẳng định được".

Đáng ngại hơn, không những chưa giúp ích được nhiều cho nông nghiệp mà suốt một thời gian dài ngành công nghiệp còn lấy đi “chất xám” rất nhiều từ nông nghiệp. Đã từ lâu rồi, hệ thống đào tạo kỹ sư cơ khí nông nghiệp được thiết lập và vận hành trong một số trường đại học và đến nay đã có hơn 10.000 người tốt nghiệp. Thế nhưng do không có việc đích thực cần đến họ, trong khi họ lại có khả năng cơ khí nên họ đã “đầu quân” cho mọi lĩnh vực cơ khí công nghiệp nhẹ hoặc nặng như: giao thông, dệt may, dầu khí… Vì ở những nơi này họ có cơ hội chứng tỏ khả năng và được đãi ngộ tương xứng. Theo tính toán của TS Phan Hiếu Hiền, hiện tại nếu gom hết các kỹ sư đang nghiên cứu và giảng dạy tại các viện, trường, kỹ sư thiết kế chế tạo sử dụng máy nông nghiệp trong các nhà máy hoặc cơ sở lớn nhỏ, có lẽ không quá 5% số tốt nghiệp. Ngược lại với các kỹ sư nông học, đa số họ vẫn làm bên nông nghiệp, ngay cả một kỹ sư bán vật tư nông nghiệp cũng có cơ hội vận dụng kiến thức đã học bằng cách tư vấn bán hàng trực tiếp cho nông dân. Trong những năm qua, số kỹ sư nông học làm trong cơ quan Nhà nước đã có những đóng góp quan trọng cho nông nghiệp, một số đã trở thành lãnh đạo trong ngành từ trung ương đến địa phương. Còn ở ngành cơ khí nông nghiệp, vốn dĩ đã ít hiệu quả từ đầu và nhân sự đầu quân nơi khác, thì nay lại càng không có tiếng nói cũng như đóng góp.

Trường Duy
Nguồn: VOH

Thế nào là hàng Việt?

Hàng Việt đang hết “đất sống”?

Hàng Việt đang hết “đất sống”?

Hàng Việt đang bị lép vế trên sân nhà, thậm chí dần bị đánh bật khỏi các kênh bán hàng như chợ, siêu thị, lẫn kênh phân phối đưa hàng về nông thôn.

Ưu tiên hàng Việt

Niềm tin với hàng Việt

Niềm tin với hàng Việt

Một loạt các cửa hàng kinh doanh thực phẩm nhập khẩu mọc lên tại các thành phố lớn thời gian qua đã chứng tỏ nhu cầu sử dụng thực phẩm nhập khẩu của người dân tăng cao.

x
Có thể bạn quan tâm