Thủ tướng Chính phủ vừa có Chỉ thị 02/CT-TTg chỉ đạo tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với các hoạt động thăm dò, khai thác, chế biến, sử dụng và xuất khẩu khoáng sản.

Chỉ thị nêu rõ thời gian gần đây hoạt động thăm dò, khai thác, chế biến, sử dụng và xuất khẩu khoáng sản đã có một số diễn biến phức tạp. Tình hình khai thác một số loại khoáng sản chưa phù hợp nhu cầu thực tế. Số lượng giấy phép khai thác, chế biến khoáng sản được cấp gia tăng, trong khi việc đầu tư dự án chế biến sâu ít được quan tâm.

Tình trạng vi phạm quy định về an toàn lao động và bảo vệ môi trường còn khá phổ biến. Hoạt động khai thác khoáng sản trái phép vẫn còn tồn tại ở nhiều địa phương, tập trung chủ yếu vào một số loại khoáng sản như: Than đá, vàng, titan, thiếc, chì, kèm, sắt, mangan, cát xây dựng...

Việc xuất khẩu lậu khoáng sản và gian lận thương mại có biểu hiện gia tăng, chưa kiểm soát được đã gây mất trật tự an ninh xã hội và gây bức xúc trong nhân dân.

Thủ tướng nhận định nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng trên là do yếu kém trong quản lý nhà nước về khoáng sản cũng như việc xử lý những trường hợp vi phạm còn thiếu nghiêm minh.

Chính vì vậy, Thủ tướng đã chỉ thị dừng khai thác, xuất khẩu một loạt các khoáng sản. Cụ thể, dừng hoàn toàn việc xuất khẩu quặng sắt; không cấp phép thăm dò, khai thác mới đối với quặng titan sa khoáng. Cho phép xuất khẩu khối lượng tinh quặng ilmenit hiện đang tồn kho đến hết tháng 6/2012. Từ 1/7/2012, không xuất khẩu quặng titan chưa qua chế biến sâu và việc xuất khẩu phải được chấp thuận của Thủ tướng Chính phủ.

Bên cạnh đó, Thủ tướng cũng chỉ đạo không xuất khẩu quặng đồng, không cấp phép mới khai thác vàng sa khoáng. Địa phương có trách nhiệm bảo vệ các mỏ vàng, đồng chưa khai thác và phải có phương án kiên quyết đóng cửa những mỏ không bảo dảm hiệu quả và yêu cầu về môi trường.

Ngoài ra, quặng và tinh quặng chì – kẽm, quặng cromit, mangan, apatit cũng nằm trong danh sách không được xuất khẩu.